Geneeskunde Orthopedie

Orthopedie:
semeiologie

Robert Rozenberg 2007

Schouder
impingement

Schouder instabiliteit

Schouderklachten

Schouder rest

Pols

Hand

Thorax

Nek

Rug

Bekken/SI

Heup

Knie

Onderbeen

Osteopathie

 

 

Schouder impingement

 

 

 

 

Endorotatie tegen

weerstand test

Uitvoering
lateroflexie 0
°, elleboog 90°, onderarm vooruit, pt duwt
naar binnen, arts werkt tegen

Nut
pijn = impingement (subscapularis
pees test)

Exorotatie tegen

weerstand test

Uitvoering
lateroflexie 0
°, elleboog 90°, onderarm vooruit, pt duwt
naar buiten, arts werkt tegen

Nut
pijn = impingement (infraspinatus/teres minor pees test)

Hawkins test

Uitvoering
Anteflex 90
°, elleboog 90°, onderarm naar mediaal, onderarm in endororatie tikken door arts

Nut
pijn = impingement > instabiele schouder
deze test is meestal het eerst positief bij impingement
vooral test voor de infra-spinatus

Jobe test = empty can

Uitvoering
anteflexie 90
°, elleboog 0°, duim naar beneden, pt duwt
omhoog, arts werkt tegen

Nut
pijn = impingement
krachtsvermindering = cuff scheur
vooral supraspinatus test

Kibler test

zie scapula stand

Neer test

Uitvoering
lateroflexie 180º of anteflexie
180º, beide met de hand in supinatie, scapula
stabiliseren met 1 hand

Nut
pijn in maximale stand = impingement, bursitis
officieel enkel positief als na lidocaine injectie pt weer pijnvrij is

Painfull arc

      60-120º
= rotator cuff lijden
>120º = AC gewricht probleem

passieve testen

      pijn
= articulair probleem, nl
= pees/spier probleem

probleem impingement

      pijn:
abduc>exo, ROM
¯ exo>endo

 

Schouder instabiliteit

 

 

 

 

anterior release test

Uitvoering
relocation test maar na het naar postior duwen van de humeruskop,
deze plots loslaten zodat hij weer naar voren schiet

Nut
als er dan minder exorotatie is en meer pijn =
instabiele schouder

Anterior slide test

Uitvoering
handen in de zij, dan druk van
onderzoeker op humeruskop van antero-superior,
de pt moet tegen duwen

Nut
pijn of klik = SLAP laesie

apprehension test

Uitvoering
Lateroflexie 90
°, elleboog 90° (onderarm omhoog), dan verder exoroteren
beste in rugligging, dan evt ook nog op humeruskop duwen om speling op het gewricht te bepalen

Nut
pijn en opspannen spieren = letsel aan het anterieure
labrum

Cranck test

Uitvoering
abd 90º, elleboog 90º, dan axiale druk
van onderzoek, met rotaties, ongeveer meniscus test voor schouder

Nut
klik = labrum (SLAP) laesie

IRRST

Definitie
internal rotation resistance
shoulder test

Uitvoering
lateroflexie 90
°, elleboog 90°, onderarm vooruit, dan bovenarm roteren

Nut
pijn/klik = instabiele
schouder

load & shift test

Uitvoering
afhangende armen, arts pakt boven arm en duwt deze omhoog en heen en weer,
kan liggend of staand

Nut
bewegelijkheid te groot = instabiele schouder

O’Brien test

Uitvoering
Anteflexie 90
°, elleboog gestrekt, 30º adductie,
vervolgens verdere adductie en anteflexie
tegen weerstand

Nut
pijn/klik = SLAP laesie

Officieren schouder

      Ant lux schouder

Relocation/release test

Definitie
= apprehension test en dan humeruskop
naar posterior duwen

Nut
als er dan meer exorotatie is en minder pijn =
instabiele schouder

Sulcus test

Uitvoering
schouder 0º, elleboog 90º, onder arm naar voor en dan hand
onderzoeker in elleboog en naar beneden duwen

Nut
Sulcus tussen acromion en
humeruskop, sulcus groter
onder deltoideus
= multidirectionele schouder instabiliteit =
voorbeschikt voor schouderlux

 

Schouder rest

 

 

Yergason test

Uitvoering
hand in supinatie, elleboog 90º flexie, dan
biceps aanspannen tegen weerstand

Nut
pijn bij lange biceps pees tendinopathie

AC test

Uitvoering
Anteroflexie 90º, elleboog 90º, onderarm
horizontaal vervolgens verder horizontaal adductie
(tegen weerstan ook pijnlijk)

Nut
pijn is AC probleem

probleem capsulair

      pijn:
exo>abduc

Rotatie

ROM afname
labrum probleem endo>exo
impingement exo>endo

Kracht
exorotatie:endorotatie =
2:3 = nl

Scapula stand

Vergelijk de afstand scapula rand
– WK li-re, >1,5 cm verschil =
significant = “vleugelen”

afhangende armen

armen in zij = seratus
anterior

armen 90° abductie + endo = trapezius ascendens

Kibler test = pro-elevatie 20x, positief als scapula
progressief gaat afwijken

Speed test

Uitvoering
jobe maar met duim omhoog (evt
op bicepspees duwen = med van voorste
gewrichtsspleet

Nut
pijn of kracht
¯ = lange
bicepspees tendinopathie              

 

Pols

Tinel teken

Klop op zenuw is pijn/paresthesieen = compressie teken

Finkelstein test

definitie duim in vuist, ulnair
deviatie en dan met weerstand naar radiar duwen

indicatie               Quervain

 

Hand

Froment teken

Uitvoering
Papier tussen duim en index wegtrekken = duim adductie
(m add pollicis) = n ulnaris
papier tussen vingers = vingers sluiten (m interossei)
= n ulnaris

 

 

 

 

 

Thorax

thoraxexpansie

¯ bij Bechterew, nl 10 cm

 

 

 

 

 

Nek

 

 

Hyperextensie-compressie test

Druk op het hoofd=pijn cervicale zenuw inklemming

 

 

 

Rug

Slumptest

Definitie
zitten met 1 been gestrekt en nek passief buigen

Positief als
neurogene uitstraling naar been

Neri test

Definitie
slump test maar dan liggend
(Laseque en dan flexie CWK)

Kemp test

Uitvoering
staan, hyperextensie rug + lateroflexie

Positief als
uitstraling naar been

Antalgische gang

Definitie
hangt naar de andere kant als waar de pijn vandaan komt

Beenlengte verschil

Methoden
1) plankjes
2) staand observeren, gibbus
3) ruglligging, heupem
90º flexie: bovenbeenlengte verschil ?
4) korte been is sterker (grotere omvang)

Botscan SPECT

ook zijaanzicht = beter rug te
beoordelen

Bragard

Uitvoering
SLR/Laseque even terug dan teen nog omhoog is ook
pijn

Compressie rug

Moet pijn doen bij hernia,
simulatie

drukbelteken

Paralumbaal druk = pijn in been
(volgens n. Ischiadicus uitstraling = radiculair)

Fliptest

Zitten en dan de voeten vooruit

Gibbus

Uitsteeksel rug (spieren+ribben)
zie scoliose

Glisson lus

Uitvoering
Pt trekt aan z’n vinger

nut
= afleiding van
rugprobleem

Hand-grond afstand

 

HNP

hoesten niezen persen =interdiscale druk­  = dura prikkeling

Laseque (contralat, bilat)

Uitvoering
Been omhoog pijn = n. Ischiadicus tensie (bilat symm = centrale hernia), zelfde
test als SLR

+ als
 laseque+
als resultaat = radiculaire prikkeling

Onderzoek

     

pappegaai bek

osteofyten thv dekplaten van wervels,
boven en onder tussenwervelschijf lijkt het op een pappegaai
bek

rotatie

Moet geen pijn doen bij hernia,
simulatie

Schober

10 cm normaal tot 15 cm, thv L5 en
omhoog

SI test

Zie Bekken

SLR

Uitvoering
=straight leg raising test is de zelfde test als Laseque

+ als
maar SLR+ als resultaat  = dura prikkeling

 

Bekken/SI

SI compressie/seperatie
test

Uitvoering
compressie: rugligging en vanaf lateraal op de crista illiace
drukken
separatie: rugligging en vanaf mediaal op de crista illiaca
drukken

Nut
pijn = SI als oorzaak van de pijn

3 fasen test

fase 1
hand op bil en dan met andere hand het bovenbeen in hyperextensie = heup test

fase 2
hand op sacrum = SI test

fase 3
hand op thoracolumbale overgang = LWK test

beenlengteverschil

Zie Rug

Exorotatoren stretch test

Nut
SI problematiek opsporen

Uitvoering
rugligging, 1 knie opgetrokken (heup 90º flexie, knie 90º flexie) met
voet op de tafel en dan adductie heup door knie
over andere knie te duwen

Gillet test = ooievaarstest

Uitvoering
achter pt
gaan staan duimen op beide posterieur heupkammen (SIPS) leggen
dan pt op 1 been laten staan: duim moet aan die
kant omlaag en naar lateraal gaan

Nut
als duim/SIPS niet naar beneden gaat (aan de opgetilde kant) = aan die kant
blokkade
eignelijk hetzelfde als de trendelenburg
test)

Patrick/Faber test

Nut
SI problematiek,
heupproblemen

Uitvoering
anteroflexie, lateroflexie, exorotatie heup

Rug flexie test

Uitvoering
vooroverbuigen

Normaal
Sacrum + bekkenkammen gaan niet mee naar voren

Blokkade
1 van de bekkenkammen gaat mee naar voren = blokkade

Translatie test

Uitvoering
rugligging en dan tractie aan de voet met been in exorotatie,
(elk been apart)

Normaal
been wordt ongeveer 1 cm langer

Blokkade
been wordt niet langer aan die kant

 

Heup

 

 

Ober test

Nut
ITB lengte test

Uitvoering
pt in zijligging, been passief in abductie en ante flexie, dan been laten vallen en bekke stabiliseren, als been blijft hangen is ITB te
strak

 

 

acetabulaire index

op RX alleen (na 3-4 maand),
raaklijn aan acetabulum kom (CAVE neem meest intens
witte bot, niet de rand) en lijn door bovenste rand heupkop, nl <30º

alpha hoek

op echo alleen (tot 3-4 maand, dan
RX), echo plaatje nemen waar de acetabulum (lat)
rand het meest verticaal is en dan die lijn verlengen naar onder, dan een
raaklijn trekken aan de acetabulum kom, nl > 60º

anteversie heup

endorotatie ­

Barlow’s test

Heup + knie flexie, midabduct,
heup naar achter duwen = lux = onstabiele heup

bilplooi

Assym = bekken scheef

Capsulair patroon

Endorotatie en flexie heup pijnlijk, = arthrose

Galeazzi teken

Heup + knie flex,
femur lijkt korter = heuplux

Gluteus

houdt bekken recht aan de
contralat kant

Gluteus maximus gang

Achterover hangen om de gluteus max niet te hoeven
gebruiken

Duchenne gang

 

Definitie
=pseudo trendelenburg
gang = overhellen naar de aangedane kant = zwaartepunt over aangedane heup,
zodat de gluteus medius
niks meer hoeft te doen
extensie bij heupproblemen ook pijnlijk, dus ook vaak weinig extensie

Nut
antalgisch

heup test

ruglig, heup 90º, knie 90º dan rotatie

Hip-hike-gait

Bekken opheffen om been te zwaaien
als knie niet kan buigen of dropvoet (eventueel met circumductie
beweging)
¹ heupprobleem

Noble test

Iliotibiale band frictie, drukpijn femur
trochator major verdwijnt bij volledige extensie of
flexie

Ortolani test

Heup + knie flex,
vol abduct,
click = heuplux

protorsie

= anteversie
heup

rotatie

heup flex,
knie flex, voet naar binnen = exo,
voet naar buiten = endo

Thomas test

Uitvoering
Plat liggen, dan knie niet vlak, =neuromusculair of
heup arthrose

thomashandgreep

Nut
iliopsoas verkorting opsporen

Uitvoering
rugligging, 1 heup in volledige flexie
® komt andere been omhoog = verkorting

trendelenburggang

Uitvoering
Staan op aangedane been, bekkenstand van het goede (opgetilde been bekijken)

Normaal
bekken omhoog aan de kant van het goede (opgetilde been) = goede werking van
de gluteus medius aan het
aangedane been

Positief
bekken omlaag aan de kant van het goede (opgetilde been) = zwakte/pijn van de
gluteus medius werking
aan het aangedane been

Nut
heup (glut medius minder gebruiken)
ontzien = antalgisch
(eigenlijk hetzelfde van als de Gillet test)

 

Knie

Anamnese

Spontaan / trauma, wanneer, welk
mechanisme

Soort pijn, waar, constant,
’s nachts

Slotklachten, draaibewegingen,
instabiliteit

Hydrops, inspanningsgerelateerd

Loopafstand, sport, beroep

Gewicht, lengte

Onderzoek

      Hydrops,
flexie/extensie 0/0/0

Grieve test

Uitvoering
buikligging, knie buigen

Positief
als hiel niet op bil komt = quadriceps verkort

 

 

Apley test

buiklig, knie flex, duwen +
koffiemolen op voet, meniscus letsel, als McMurray
twijfelachtig is, hier nog meer druk

eendepas

als Apley
zelfs twijfelachtig is, druk nog groter op meniscus

hydrops

Patella dans, bulge teken, = VKB/AKB
of kraakbeen letsel
traag = synovium, snel = bloed
Met de vuist med vocht omhoog duwen (3 x), dan
langs lat met vuist vocht naar beneden duwen
®bij vocht valt er iets med
naar beneden

hyperextensie

toename = VKB

kb palpatie

patella naar lat/med duwen en zo femurcondylen en retropatellair
te palperen

kraken

= verlittekening
in het kapsel
® vacuum effect = creptitaties

lachman

Voorste schuiflade in 30º
flexie (als 90º niet kan, bij acuut), ant
translatie en geen mooi eindpunt

Mc Murray

Knie flex/ext + rotatie (koffiemolen), klik=meniscus scheur, klik =
positief, enkel pijn = negatief

MCL test

30º flexie (niet 0º, dan
POL ook actief)

Noble test

Illiotib (ITB) frictie aantonen, duwen op epicondyl
dan flex/ext
® pijn iets voor ext (dan
schuift ITB over epidcondyl)

Patella-fem syndr.

Apprehensietest, drukpijn patella

pivot shift

uitvoering
Knie in extensie
® endoroteren been (knie wijst naar mediaal) ® kuit omhoogduwen en flexie ® als het onderbeen naar beneden valt = pivot shift = sublux
(tr iliotibialis trekt
onderbeen naar beneden)

graden
· gr 1 enkel sublux bij endorotatie
· gr 2 ook sublux in neutrale stand
· gr 3 ook sublux in exorotatie

POL test

flex

quadriceps act test

Q aanspannen = tibia
naar voor = AKB ruptuur

quadriceps act test

quadriceps aanspannen = tibia naar voor = AKB ruptuur

voorste schuiflade

90º flexie ® tibia sagging
(lukt niet in acuut moment), hamstrings relax, geen mooi eindpunt

Wilson test

uitvoer  knie in 90º, voet endorot ® exten = pijn ® exorot = pijn¯ toont

nut          osteochondritis dissecans

 

Onderbeen

Homan teken

Dorsiflexie voet=pijn kuit, =thromboflebitis

Naviculaire drop test

Uitvoering
· voet passief neerzetten (zittende toestand) en passief voet in normale
en neutrale positie neerzetten. Meet vervolgens de afstand van vloer tot
bovenkant naviculare
· laat de patient staan en meet de zelfde
afstand wwe

Nut
indien meer dan 15 mm
minder hoog = over pronatie

Thompson test

Knijpen in kuit, geen plant flex bij achill ruptuur